Houdoe


SNELSONNET

.

Een koolmees scheert langs schrijvers’ klein’ balkon.

Zijn aandacht gaat daarna naar luid gekerm.

Tezelfdertijd doorklieft een kauwtjeszwerm,

als bliksem, snel een wolk; ineens de zon.

.

Een vrouw, verwonderd, lacht de kijker toe

en denkt: wat zegt die dichter nou? Houdoe?

.

.

Jan Woordenaar Bontje, 10 april 2022

OEI!


Oeigoeren wordt het zwijgen opgelegd

in kampen; Spelen gaan natuurlijk door

geen kans dat ik de gang van zaken stoor

maar wie verzwijgt is China’s laffe knecht

.

Imagine én de Negende: ‘n feest

maar wie daar afwijkt is er mooi geweest

.

.

Jan woordenaar Bontje

De Olympische Winter Spelen gaan gewoon door…

antivaccinazis


helaas, nog steeds hard nodig: vaccinaties

corona trekt het gruwelijkste spoor

en toch gaan extremisten alsmaar door

ontwijk dus die antivaccinazis

.

het narrenfeest der ongevaccineerden

brengt menigeen tot wanhoop, ook geleerden

.

Jan woordenaar Bontje, 28 november 2021  

Ik heb tot zekere hoogte begrip voor mensen die zich niet laten vaccineren [maar ze dragen wel héél erg bij tot de crisis waarin we zitten], en we moeten met ze in gesprek blijven, maar voor de antivaccinazis (baudet, baudetisten, relschoppers, extremisten, geweldplegers, enz.) is het onmogelijk ook maar het geringste begrip op te brengen.

Erasmus en het Jodendom


Nog even over mijn held Erasmus.

Ik citeer:

“Erasmus groeide op en leefde in een sterk antisemitische wereld en tijd. Toch heeft hij een visie ontwikkeld op een fatsoenlijke omgang met verschillen in de samenleving, op eerbiediging van elkaars geloof, op het naast en met elkaar leven van ongelovigen, christenen, joden en islamieten. Hoewel hij zich in zijn officiële publicaties niet antisemitisch uitlaat, is in zijn ‘spontane’ brieven hier en daar sprake van een vulgair antisemitisme, vaak een ondoordacht gevolg van zijn katholieke opvoeding, en soms als kortstondige uitbarsting van doodsangst. In andere brieven kritiseert hij zijn eigen grofheden.

Nergens roept hij op tot vervolging van Joden, confiscatie of verbranding van hun boeken, of tot gedwongen doop van niet-christenen of andere dwangmaatregelen. Integendeel, hij schetst een samenleving van mensen die van elkaar verschillen, van welke aard die verschillen ook zijn, en die toch vreedzaam is. Daarmee legde hij de grondslag van een wezenlijk kenmerk van de latere Republiek der Nederlanden.”

(Leo Molenaar, Erasmus deskundige)

De tot het christendom bekeerde Jood Pfefferkorn een weerzinwekkende antisemiet; hij pleitte bijv. voor het verbranden van álle Joodse boeken in héél Europa….

Nog een ander interessant artikel:

“Met Erasmus zit je in Nederland altijd goed. Ereprijzen, bruggen en universiteiten kun je naar hem noemen zonder iemand voor het hoofd te stoten. Erasmus is de enige humanist van Europees formaat die ons landje heeft voortgebracht, daar is niets bedreigends aan. Sinds korte tijd beweren boze tongen anders. ‘Het is een vuile antisemiet.’

Natuurlijk leest uiteindelijk bijna niemand Erasmus; bij De Slegte liggen op dit moment vertalingen van zijn belangrijkste werken in de ramsj. Daarin komt Desiderius Erasmus naar voren als een man van matiging en ironie: een echte Hollander.

Sinds enige tijd wordt geprobeerd hem van zijn voetstuk te stoten: Erasmus zou een vuile antisemiet zijn, nog erger dan Luther. Maar wat is daarvan waar? Niet meer dan dat Erasmus zich als man van zijn christelijke tijd een paar keer hatelijk over joden uitlaat, in zijn werk dat vele duizenden bladzijden omvat.

De moderne mens fronst bij dat soort opmerkingen de wenkbrauwen, maar zulke terloopse hatelijkheden zijn tot de Shoah te vinden bij de meest gerespecteerde schrijvers. Onze woordenschat draagt nog steeds de sporen van de algemene vooroordelen: jodenstreek, jodenfooi, jodenkerk, jodenman. Deze woorden durft niemand meer in de mond te nemen. En aarzeling overvalt je bij de aankoop van ‘jodenkoeken’.

Wat bij Erasmus, en ook bij Voltaire, volkomen ontbreekt, is het rassendenken. Geen wonder, want dat is het product van het vulgair sociaal Darwinisme. Daarvoor wordt pas in 2de helft van de 19de eeuw de pseudowetenschappelijke term antisemitisme geschapen. Het getuigt van weinig historisch besef om iemand die 4 eeuwen tevoren leefde te betichten van rassenhaat tegen de joden.

Anders dan Luther is Erasmus ook nooit door de nazi’s gebruikt om de verdelging van de joden te legitimeren. Niet alleen was Luther veel feller en massiever in afkeer van joden, maar hij schreef zijn pamfletten ook in de volkstaal. Erasmus’ boodschap bereikte alleen de Latijn lezende elite.

In een reeks doordachte artikelen in “De Vrijdenker” veegde de Erasmuskenner Leo Molenaar de vloer aan met de lieden die om raadselachtige redenen opeens Erasmus als antisemiet willen neerzetten. Maar ja, de leugen is op het internet snel en de waarheid achterhaalt maar traag.”

(Bron: Human)

Veel van Erasmus’ uitspraken waren ironisch, wat zelfs nu nog veel mensen ontgaat, zoals:

“Waarom wordt er toch zo veel krachtinspanning aangewend om de Joden gehaat te maken? Is er onder ons ook maar iemand te vinden die dit soort mensen al niet genoeg verwenst? Als het haten van Joden het kenmerk is van authentieke christenen, dan zijn wij allen uitstekende christenen.”

Erasmus bedoelde dit ironisch. De Rooms-katholieke kerk (waarvan hij altijd lid is gebleven, ondanks zijn uiterst felle strijd tegen misstanden binnen die kerk), was uiterst antisemitisch en Pfefferkorn en bijv. Luther bijv. waren ook notoire Jodenhaters en beweerden “waarachtige christenen” te zijn… Ironie is kennelijk moeilijk te begrijpen.

[“Jodenhaters” is een juister woord dan het eigenlijk foutieve “antisemieten” dat in de 19de eeuw is bedacht. Arabieren en Maltezen (!) zijn ook Semieten… “Semieten” immers is een taalkundige categorie en géén religieuze of volkenkundige.)

En dan het citaat “Wat te zeggen over hen die de verderfelijke en misdadige mens Mohammed de voorkeur geven boven Christus?”.

Erasmus constateert dat Mohammed een verderfelijk en misdadig mens was. Daar is geen speld tussen te krijgen. Dat hij dan als net-niet-meer-middeleeuwer en rooms-katholiek theoloog en priester voor Christus kiest, is niet echt verwonderlijk…

Kortom: ook Erasmus was net een mens: hij maakte óók fouten, ondanks zijn grote geleerdheid, menslievendheid en verdraagzaamheid. Maar hem een Jodenhater noemen zoals sommigen doen, is niet alleen feitelijk onjuist maar is in veel gevallen een kwestie van kwade trouw.

Jan Bontje, november 2021

bergafwaarts


SNELSONNET

.

Erasmus draait zich vast om in zijn graf.

fascisten, neonazi’s, grrr… verkrachten

zijn naam; misbruiken zijn schone gedachten.

ze snellen naar de afgrond in een draf.

.

vol afkeer, eufemistisch, luid, gezegd:

die bruine troep verspeelt daarmee zijn recht.

.

Jan woordenaar Bontje, 21 november 2021

Toelichting:

In Duitsland noemt een instelling van de AfD zich “Desiderius Erasmus Stiftung”. Deze agressieve antidemocraten krijgen subsidie, tot wel 70 miljoen euro per jaar!! – Van Raak, hoogleraar Erasmiaanse waarden aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam: “De waarden van Alternative für Deutschland staan haaks op die van Erasmus. Het is gênant dat de AfD een Desiderius Erasmus Stiftung heeft.”

Erasmus was een bruggenbouwer en stond voor Europees denken en verdraagzaamheid.

De AfD relativeert de Holocaust (net als vriendje “baudet”), noemt de “Afd-kinderen” “de nieuwe Joodse kinderen uit de Tweede Wereldoorlog”, enz. enz. Waanzinnig. Walgelijk. Weerzinwekkend. Waakzaamheid is geboden.