Een column: Zucht…


Zucht…

Een mij verder onbekende Stichting Taalverdediging hekelt het woord “douane”. Dat is namelijk oorspronkelijk een Perzisch woord dat via het Arabisch, Latijn, oud-Italiaans en Frans in de Nederlandse taal verzeild is geraakt. Het woord kent volgens Taalverdediging teveel vreemde herkomsten en dat mag niet van deze mag-nieters. Dat het al sinds de 17de eeuw in onze taal voorkomt, vergeten ze voor het gemak…

RAW_3118Ze vinden dat de Douane, bijvoorbeeld op Schiphol, omgedoopt moet worden tot “Toldienst”, of nog beter “Rijkstoldienst”. Wat nog net zou mogen volgens deze puristen (sorry, dat is geen echt Nederlands woord…) is het vernederlandste “Doeane”, zoals in het Afrikaans. Op die manier kan het woord witgewassen worden.
Maar ja, het woord “Afrika(ans)” is ook al geen echt Nederlands woord.
Volgens Wikipedia: “De naam Africa was in de Oudheid eerst voorbehouden aan het gebied van het huidige Tunesië. De Romeinse provincie Africa besloeg de Tunesische en Libische kustgebieden. Later werd de hele kuststrook Africa genoemd en in de tijd van de ontdekkingsreizen werd het hele continent hiermee aangeduid. De meest waarschijnlijke theorieën wijzen op een Berberse of Foenicische afkomst. In de oudheid bewoonden verschillende Noord-Afrikaanse stammen grotten, het zogenaamde ‘Afer’ volk. Volgens de meeste historici heeft dit volk haar naam gegeven aan het werelddeel. De meest geaccepteerde theorie is dat de naam van het Berberse ifri (meervoud: ifran, “grotten”) komt en gelatiniseerd is naar afri. De term is in verschillende Berberse plaats- en stamnamen terug te vinden. Een andere mogelijkheid is dat de naam komt van het Foenicische afar, wat stof betekent.” (Tot zover Wikipedia).
Berbers… die zijn toch ook Marokkanen!? Gottegot, wat moeten we dáár nu weer mee! Onze taalpuristen komen zo natuurlijk nóóit tot klare taal!
Onlangs schijnt Schiphol het woord “Douane” veranderd te hebben in het Engelse “Customs”. En dat mag natuurlijk ook niet van deze taalfreaks (excuus, alweer een Engels woord): “Zo raken we van de regen in de drup”, aldus de taalneuroten (sorry, geen echt Nederlands woord.)
En weet u wat zo hilarisch (hè, alweer geen echt Nederlands woord!) is? Het woord “tol” is óók al geen echt Nederlands woord! Het is via het Latijn uit het Oudgrieks tot ons gekomen. Ook een allochtoon woord dus.
O ja, Taalverdediging houdt ook “conferenties” en geeft “workshops!” waarbij ze zelfs het woord “creativiteit” gebruiken. Gatver, dat is toch allemaal geen echt Nederlands! Help, ik denk dat we nu echt verloren zijn! Kreun, zelfs het oer-Nederlandse woord “help” komt uit het Oudgotisch… Dit is het einde. Kreun, zucht, help!! Want het woord “einde” waarmee ik nu toch echt wil eindigen, komt uit het Oudgotisch en is dus ook al geen echt Nederlands woord… Zucht…

Jan Bontje, 25 oktober 2014

Couperus en de Oudheid: tentoonstelling in Rijksmuseum van Oudheden, Leiden


Couperus en de OudheidVan 8 maart t/m 25 augustus 2013 is in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden de bescheiden expositie ‘Couperus en de Oudheid‘ te zien, over de Nederlandse schrijver Louis Couperus (1863-1923) en zijn romans over de Oudheid. Dit ter gelegenheid van het jubileumjaar ‘150 jaar Louis Couperus’ dat in 2013 wordt gevierd. De expositie combineert de vroege uitgaven van Couperus’ romans met archeologische voorwerpen uit de klassieke en Egyptische collectie van het museum. Kunstenares Elisa Pesapane liet zich door deze bijzondere combinatie inspireren en maakte potloodtekeningen bij de expositie.

Louis Couperus

De tentoonstelling wordt georganiseerd in het kader van ‘150 jaar Louis Couperus’ en is een initiatief van het Louis Couperus Genootschap. De schrijver werd op 10 juni 1863 geboren aan de Mauritskade in Den Haag. Louis Couperus schreef over de Oudheid tientallen romans en verhalen en die spelen de hoofdrol in de tentoonstelling. Waar mogelijk worden de eerste drukken van Couperus’ boeken getoond. Bij de romans selecteerde het museum toepasselijke objecten uit de eigen klassieke en oud-Egyptische collectie, zoals een marmeren Dionysos-beeld. Kunstenares Elisa Pesapane maakte in opdracht van het museum potloodtekeningen bij elk boek; op de tekeningen is steeds Couperus te zien met een aan die titel gerelateerd voorwerp of oudheidkundig thema. Deze unieke tekeningen zijn te koop via de museumwinkel.

Frédéric Bastet

Frédéric Bastet (1926-2008), voormalig conservator Klassieke Wereld van het Rijksmuseum van Oudheden te Leiden, was de biograaf van Louis Couperus. Hij bewonderde Couperus’ grote liefde voor en buitengewone kennis van de Oudheid. In de expositie is een uniek tv-fragment te zien waarin biograaf Bastet commentaar geeft op filmbeelden van Louis Couperus uit zijn sterfjaar 1923. Het is de eerste keer dat Frédéric Bastet bewegende beelden ziet van Louis Couperus en hij vertelt wat dat met hem doet.

Tentoonstelling

Rijksmuseum van Oudheden
Rapenburg 28

2311 EW Leiden
Van 8 maart t/m 25 augustus 2013