Ter nagedachtenis aan Hans Warren 20-10-1921 – 19-12-2001


Ingezonden door A3:

Ter nagedachtenis aan Hans Warren 20-10-1921 – 19-12-2001
Hans Warren
Ik wilde ik kon u iets geven.
Tot troost dien in uw leven,
Maar ik heb woorden alleen,
Namen, en dingen geen.

– Herman Gorter

Vandaag (19 december 2014) herdenk ik de dertiende sterfdag van Hans Warren.
Hans had jarenlang een grote bewonderaarster, Ria Zifkamp. Ze was echt een enorme fan van Hans en stuurde hem vaak lange brieven over allerlei zaken die haar bezighielden. Ik wil een klein gedeelte uit haar laatste brief aanhalen die ze nooit heeft verzonden.

“Lieve Hans,

Ik begrijp niet dat ik je daar heb kunnen achterlaten, in je kist, naast die berg opgeworpen Zeeuwse klei, in dat weer. Regen en wind waaiden op je neer en op de man die zonder enige bescherming bij je kist bleef staan, terwijl wij twee aan twee onder paraplu’s over het grind wegliepen. Even later zag ik hem toch weggaan toen we op een zijpad liepen, hij hoorde niet bij de stoet rouwenden maar bij de begraafplaats. Wat een begraafplaats anders Hans, dat je daar wilde liggen! Borssele of niet, het is er vreselijk!”

Ik heb het graf van Hans Warren ook een paar keer bezocht. Het is inderdaad een sober kerkhof. Maar de steen die op Hans’ graf ligt is bijzonder mooi en het plekje waar hij rust ook. Ik denk dat het kerkhof van Borssele typerend is voor de goed christelijke gemeentes in Zeeland. Ria Zifkamp liet een jaar lang iedere week verse bloemen op zijn graf leggen.

Er bestaan echter vele soorten graven en kerkhoven.
Ik besluit mijn manier om Hans te herdenken met het gedicht ‘Eenzaam kerkhof’ van Augusta Peaux (1859-1944). Hans had grote bewondering voor deze dichteres die in Simonshaven voor eerst het levenslicht zag. Het gedicht heeft betrekking op de vele doden die vielen op de slagvelden in de Eerste Wereldoorlog.

Eenzaam kerkhof

De witte grassen bewegen en komen
heen en weder door wind en dauw,
de takken wiegen hun stille droomen
op donkere armen in sluiers van rouw,
het sleepkleed der treurende esschenboomen
raakt bloeiende grassen in avonddauw.

Hoog groeiden de grassen, wind die ze zaaide,
wind die ze verwaaide, zij bloeien uit,
geen hand die ze plukte, geen zeis die ze maaide.
De witte grassen bewegen en komen
heen en weder door wind en dauw,
op de hekspijlen buigen de boomen
hun donkere hoofden en krip van rouw.
Hun hangende sluiers beroeren de klachten
der witte rozen en het schemerrood
der oude daken, vele wolkengeslachten
gaan het hek over, de bloemen en den dood.

Woest liggen de graven, de grendelen der aarde
sluiten de dooden van ’t leven af,
ze zinken al dieper, een weeldrige gaarde
bloeit, hoog als de hemel, boven hun graf.
En de wagenmenner, in ’t beeld van de sterren,
ziet ernstig peinzend omlaag,
ver ligt al de aarde, een stip, zoo verre
en zijn paarden gaan zoo traag.
Langs andere werelden stiert hij zijn wagen
en waar geen werelden meer zijn,
de steppenvlakten door een eindeloos, vage,
onbekende hemelwoestijn.

Moge Hans daar in Borssele voor altijd in vrede kunnen rusten.

In memoriam: Hans Warren, 19 december 2014.
A3.

P.S.
Dit gedicht en nog vele andere mooie gedichten van Augusta Peaux, staat in de laatste bundel ‘De wilgen, de velden, het water’ en is te koop bij Jan Bontje tijdens de LiteRAR en Muziek  bijeenkomsten in Spijkenisse.

Hier mijn Gorter


HIER MIJN GORTER

Herman Gorter leefde van 1864 tot 1927. Dit jaar (2014) is het dus 150 jaar geleden dat deze grote dichter werd geboren, in Wormerveer.
Omdat ik duidelijk wil maken welke indruk deze dichter op mij heeft gemaakt, dit artikel. Een zeer partijdig artikel en vooral kritiekloos. Het is immers geen literaire beschouwing of analyse, maar een persoonlijk dus subjectief verslag. Ik heb mijn uiterste best gedaan om elke objectiviteit te vermijden.

Herman Gorter 01

Lees verder “Hier mijn Gorter”

Gedicht: Vissen spreken Latijn


Vissen spreken Latijn

er zwemt een karper in mijn hoofd
die is gesjeesd in Leiden
hij spreekt mij aan in grijs Latijn
en noemt zich vrije heiden

hij is niet groen of zwart of rood
maar heeft een heuse karperkleur
ik mag dus schrijven wat ik wil
terwijl ook hij graag vrij is

Jan Bontje, 4 mei 2013
(Naar huis lopend op 4 mei, Dodenherdenking (ik had met drie anderen in een live uitzending van de lokale tv Schiedam (Look tv) over Dodenherdenking en vrijheid en poëzie gesproken), kwam ineens dit gedicht in me op. Ik stopte bij een bank in het park, pakte pen en papier en bijna kant en klaar ontvouwde dit gedicht zich op het papier. Thuis heb ik er nog aan geschaafd, tot het gedicht zei: ik ben af. Vraag me niet wat het betekent, want dat weet ik zelf ook niet. Later schoot me te binnen: ik had in een plas in dat park twee dode karpers gezien…)

Gedichten “Mijmering over Rotterdam” en “In een stad” in Pandora Magazine


Mijn gedicht “Mijmering over Rotterdam”  is geplaatst in Pandora Magazine – tijdschrift voor kunst en literatuur – jaargang 2, nummer 2, april 2013, in de rubriek Psychogeografische gedichten. Daarnaast staat het gedicht van  “In een stad” van Gerrit Vennema.

Ik schreef dit gedicht destijds voor Annet L., die in Drenthe woont maar in Rotterdam is geboren in een familie van acteurs.

Mijmering over Rotterdam [Voor Annet L.] in Pandora Magazine jaargang 2., nummer 2
In een stad en Mijmering over Rotterdam [Voor Annet L.] in Pandora Magazine jaargang 2., nummer 2, april 2013

Kunstwerk “voor mijn geliefde nieuwe paus”


Ik kreeg onderstaand bericht van de kunstenaar Enca Caen, die zich activistisch kunstenaar noemt. Voor de goede orde: de letterlijke tekst van zijn boodschap en de getoonde kunstwerken zijn uiteraard het geestelijk eigendom van de kunstenaar. Ik acht het echter mijn morele plicht om hem een podium te bieden.

Betreft kunstwerk voor mijn geliefde nieuwe paus.
In onderstaande een woordje over mijn beweegredenen 
om voor mijn liefste nieuw verkozen paus een kunstwerkje 
te maken en natuurlijk ook tegen het  religiefascisme op 
deze aarde.

Géén God, Géén paus, Géén doden.

Naar aanleiding van de komende pausverkiezing heb ik dit 
kunstwerk gemaakt. Het is een universele aanklacht tegen 
de monotheïstische godsdiensten.
Het werk is een Christus die als protest zichzelf in brand
steekt.
Godsdiensten zijn al eeuwenlang oorzaken van oorlogen en 
geweld. Ook o.a. onderdrukking van de vrouw, homofobie en 
kindermisbruik. (Op een foto van een kunstwerk zie je zelfs 
Ratzinger indertijd de Hitlergroet maken.)
Bovendien staan ze niet ten dienste van de mensen maar 
onderhouden ze juist zichzelf en hun machtspositie.
Met de pausverkiezing gaat het om kardinalen, maar dit 
protest is evenzeer gericht tegen imams en rabbijnen. 
Hun leer is bovendien enkel indoctrinatie die het vrije 
denken onderdrukt.

Enca Caen

Activistisch kunstenaar
Burning Christ
Burning Christ
Géén God, Géén paus, Géén doden.
Géén God, Géén paus, Géén doden.

1913 Godfried Bomans 2013


Op 2 maart 2013 is het exact 100 jaar geleden dat de schrijver en tv persoonlijkheid Godfried Bomans werd geboren.

Zondagmiddag 3 maart houdt Jan Bontje daarom een praatje over Godfried Bomans op het podium van MUZIEK EN POËZIE BIJ ASHER AAN DE SCHIE in restaurant-café-chantant Asher, Hoogstraat 124, Schiedam. Aanvang 2 uur. Toegang gratis.

Godfried Bomans
Godfried Bomans

 

Zie ook: Herdenking van Godfried Bomans op Geschiedenis 24.