Bezuinigen op kunst is geen kunst


Zijlstra sloper van kunst Churchill_parool_okt_2010

Advertenties

Een gedachte over “Bezuinigen op kunst is geen kunst

  1. Met toestemming van de schrijver plaats ik graag de ingezonden brief van Rein Heijne naar de Volkskrant (18 juni 2011):

    Liberale cultuurbarbaren

    Ja hoor, zij bestaan dus echt. Die neoliberale cultuurbarbaren. Zonder enig benul van de betekenis van kunst voor de samenleving, hakken zij er rustig op los. Met een zeker dedain en hun cynische glimlachjes verkondigen zij de neoliberale doctrine waarmee de culturele humuslaag van de samenleving wordt ondergraven. Kunst dreigt hierdoor te worden ingekapseld in een neo-liberaal economisch concept waarin efficiency, rendement de belangrijkste maatstaven zijn om te presteren. En wordt zodoende de dienstknecht van het kapitaal, het loopjongetje op vrije markt.

    Maar kunst heeft weinig te maken met het streven naar snel succes en plat gewin. De waarde van kunst is vooral dat zij het leven voor mensen mogelijk maakt. Zonder kunst kunnen wij nog wel ademhalen maar niet echt samenleven, dan bloedt de samenleving dood. Het samenleven wordt dan wel verschrikkelijk koud en saai. Laat staan dat de samenleving nog verder verhardt. En dat zou toch niemand willen?

    Het belangrijkste speelveld binnen een cultuur is juist het terrein van de kunst. Kunst speelt daarop een stimulerende rol in de ontwikkeling van een creatieve, dynamische samenleving. Daarom mag zij zich niet beperkt blijven tot een elitaire subcultuur (de ‘ivoren toren’), want daardoor komen kunstspreiding en kunsteducatie ernstig in de knel. Het beleven van kunst kan de menselijke geest prikkelen, de creativiteit bij mensen activeren en hun horizon verbreden. Kunst is het menselijke van het menselijk leven. Volgens de Duitse dichter en filosoof Friedrich von Schiller moet kunst de eerste plaats in de geschiedenis van de mensheid innemen, omdat ze alle vermogens van het individu aanspreekt.

    Het hedendaagse probleem is echter dat politici nogal eens lijden aan een tunnelvisie en niet verder (kunnen) kijken dan hun eigenwijze neus lang is. In het maatschappelijke verkeer bewegen zij zich vaak zonder achteruit- en zijspiegels. Tegenover dit politieke tekort staat het menselijke teveel: de mensen hebben meer in hun creatieve mars dan wat de werkelijkheid hen lijkt toe te staan. Die werkelijkheid wordt gemanipuleerd door de markt. Het absolutisme van de vrije markt propageert vooral een onbelemmerde concurrentie en consumptie waardoor de samenleving versplintert en de sociale cohesie steeds meer verzwakt.

    De maatschappelijke betekenis van de kunst is dat zij ons laat zien dat niets vaststaat en dat alles ook anders kan dan we dachten of ons konden voorstellen. Kunst bevordert de lenigheid van geest. De ontplooiing van het menselijk teveel kan voorkomen dat er ook maar iets in het mensenleven verabsoluteerd wordt. En dat zou juist de ware liberalen toch aan moeten spreken. Maar die beginnen schaars te worden.

    Rein Heijne, Rotterdam

Ik ben benieuwd wat je hiervan vindt... Geef een reactie:

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s